Gazeta kupuje kinomanów. New York Times chce Letterboxd za 330 mln dolarów

Najciekawszą wiadomość o New York Timesie napisał 5 listopada sam New York Times. Dział gospodarczy gazety podał, powołując się na dwie osoby znające sprawę, że jej właściciel, The New York Times Company, prowadzi wyłączne negocjacje o kupnie Letterboxd. Cena: ok. 330 mln dolarów. Umowy jeszcze nie podpisano i rozmowy mogą się rozpaść, a sama spółka odmówiła komentarza. Ale wyłączność oznacza, że wyścig, który od wiosny toczyły o Letterboxd studia filmowe, fundusze i jeden z twórców Reddita, ma już faworyta.

Letterboxd to aplikacja, w której kinomani prowadzą dziennik obejrzanych filmów: wystawiają gwiazdki, piszą krótkie recenzje, układają listy w rodzaju „wszystkie filmy Kieślowskiego od najlepszego” i podglądają, co oglądają znajomi. W Polsce tę samą potrzebę od lat zaspokaja Filmweb, tylko że Letterboxd zrobił z niej sieć społecznościową dla pokolenia, które o filmach rozmawia w internecie. I to właśnie tych ludzi, a nie bazę filmów, kupuje gazeta.

Dwóch projektantów z Auckland

Serwis zbudowali dwaj Nowozelandczycy, Matthew Buchanan i Karl von Randow, którzy od 2001 roku prowadzili w Auckland małe studio projektowe Cactuslab. Prywatną wersję pokazali w październiku 2011 roku na konferencji Brooklyn Beta, publicznie ruszyli w lutym 2013. Przez kolejne siedem lat Letterboxd był projektem pobocznym: pierwszych pracowników na pełny etat zatrudnił dopiero w marcu 2020 roku. Dziś ma ponad 40 osób w Nowej Zelandii, USA, Kanadzie i Wielkiej Brytanii.

Wtedy właśnie zaczęło się to, co inwestorzy nazywają hokejem na wykresie. W 2020 roku serwis miał 1,8 mln użytkowników, we wrześniu 2023 roku - 10 mln, pod koniec 2024 - 17 mln. Tylko w 2025 roku przybyło ich 10 mln, a w lipcu 2026 Letterboxd przekroczył 30 mln. Pandemia posadziła ludzi przed ekranami, a TikTok nauczył ich chwalić się tym, co obejrzeli. Na Letterboxd zrzut ekranu z czterema ulubionymi filmami stał się czymś w rodzaju wizytówki.

Kurs z 50 na 330

We wrześniu 2023 roku 60 proc. udziałów kupił kanadyjski Tiny, holding, który zbiera dochodowe internetowe firmy i zostawia je założycielom. Całą spółkę wyceniono wtedy na 50-60 mln dolarów. Buchanan i von Randow zostali na stanowiskach prezesa i dyrektora technicznego, każdy z 20 proc. udziałów.

Trzy lata później ta sama firma ma być warta ponad pięć razy więcej. W kwietniu Semafor ujawnił, że Tiny szuka kupca na swój pakiet, a sprzedaż poprowadził bank inwestycyjny LionTree. Latem przy stole siedzieli m.in. Netflix, Sony Pictures, Paramount Skydance, fundusz TPG i Alexis Ohanian, współzałożyciel Reddita. Na finiszu walczyły Sony, A24 i New York Times. A24, studio, którego filmy należą do ulubieńców Letterboxd, wycofało się, gdy oczekiwania cenowe poszły w górę.

Czytaj teżKarolina, córka Wajdy i Beaty Tyszkiewicz. Ojciec powiedział jej: wybrałaś prawdziwe życieBob Dylan u papieża w kapturze. Leon XIV cytował go wcześniej we własnej książce

330 mln dolarów to ponad 20-krotność zysku, którego Letterboxd ma się spodziewać w tym roku. Dużo jak na serwis z recenzjami, ale mało, jeśli spojrzeć na niego tak, jak patrzy wydawca z Manhattanu.

Pakiet zamiast gazety

New York Times od kilku lat nie sprzedaje już gazety, tylko pakiet. W 2016 roku kupił Wirecutter, poradnik zakupowy. W 2022 roku za 550 mln dolarów przejął sportowy The Athletic, a za kwotę opisaną jako „niska siedmiocyfrowa” - Wordle, grę słowną, w którą codziennie grały miliony ludzi, którzy wcześniej nie płacili za żadne Timesowe treści. Do tego doszły przepisy kulinarne i krzyżówki. Strategia działa: w trzecim kwartale tego roku przybyło 420 tys. cyfrowych prenumeratorów, a wszystkich płacących jest już 13,8 mln.

Wordle był w tej układance wabikiem. Ludzie przychodzili po jedną zagadkę dziennie, a wychodzili z prenumeratą. Letterboxd może zagrać tę samą rolę dla kina. Według doniesień serwis zostanie osobną marką, założyciele zostaną na miejscu i będą podlegać jednemu z menedżerów spółki, a Times podłączy do niego swoją technologię reklamową. Nikt jeszcze nie mówi o tym, czy recenzje filmowe gazety trafią do aplikacji ani czy dziennik obejrzanych filmów stanie się częścią pakietu. Kierunek jest jednak łatwy do odczytania: najmłodszy czytelnik, jakiego Times może zdobyć, nie czyta recenzji w gazecie, tylko pisze własne w telefonie.

Recenzje pisane przez ludzi

Jest w tej transakcji paradoks, którego nie da się przeoczyć. Od grudnia 2023 roku New York Times procesuje się z OpenAI i Microsoftem, bo uważa, że jego artykuły bez zgody posłużyły do trenowania modeli językowych. W 2025 roku podpisał za to pierwszą płatną umowę licencyjną na swoje treści z Amazonem. Gazeta, która od trzech lat walczy w sądzie o to, ile są warte jej teksty, kupuje 30 mln ludzi, którzy piszą za darmo.

W żadnym doniesieniu nie pada słowo o sztucznej inteligencji i nie zamierzam dopisywać Timesowi planów, których nie ogłosił. Ale w internecie zalewanym tekstami z maszyn ogromne archiwum ocen i opinii pisanych przez ludzi, z imieniem, historią i gustem, staje się towarem rzadkim. Letterboxd ma ich miliony, posortowane według filmów, dat i autorów. Dla wydawcy, który w sądzie udowadnia, że ludzkie słowo ma cenę, to także argument.

Najbardziej zaniepokojeni są zresztą sami użytkownicy. Pod wpisami o transakcji przewija się jedno pytanie: czy za dziennik filmów trzeba będzie kiedyś płacić jak za gazetę. Na razie płacą tylko chętni, w planach Pro i Patron, które wyłączają reklamy i dają statystyki. Letterboxd zarabia już też na wypożyczalni: w grudniu 2025 roku otworzył w 23 krajach Letterboxd Video Store, w którym można kupić dostęp do filmów festiwalowych bez dystrybucji. Jeden z nich, „It Ends”, kupiło potem studio Neon.

Umowa może się jeszcze rozpaść. Jeśli zostanie podpisana, Letterboxd będzie najdroższym zakupem Timesa od czasu The Athletic, a jego 30 mln użytkowników po raz pierwszy w historii trafi pod jeden dach z redakcją, która zatrudnia zawodowych krytyków.